Kültür


BATMAN GELENEK VE GÖRENEKLERİ

Kız Görme Ve Kız İsteme

Evlenmeler, görücü usulü ile yapıldığı gibi, gençlerin birbirlerini görüp tanımaları ile de yapılmaktadır. Evlenmede görücü usulünü anlatacak olursak; erkek tarafı görücü gözüyle kız evine gider. Gelinlik kız tarafından sunulan kahveyi içerek kızı değerlendirirler. Kızı tekrar görmek isterlerse su isterler. Erkek tarafını temsilen yaşlı bir kadın, su getiren gelin adayının fiziğini süzer. Yürüyüşünü inceler, hafif seslenişle işitme özelliğini, ayrılırken de öperek ağız kokusunun olup olmadığını öğrenmeye çalışırlar.

Görücü kız evinden ayrılırken, kendi aralarında beğendikleri kızı kimin için isteyeceklerini, istenildiği takdirde verilip verilmeyeceği hususunu kız yakınlarından sorup öğrenirler. Erkek tarafı bazen aracı kullanarak kız tarafından kız istemek üzere evlerinde çay içmeye gelip gelmeyeceklerini ve gün vermelerini isterler. Kız tarafı gerekli araştırmayı yapmak için ' Biz de aile arasında konuyu düşüneceğiz. ' diyerek zaman isterler. Kız tarafı isteği uygun görürse erkek tarafının aracısı ile çay içmek için misafir oldukları günü bildirirler. Bu da kızın verileceğinin teyidi olur.

Erkek tarafı imam ile birlikte birkaç kişilik grupla kız evine gider. Kız istenir ve söz kesilir. Bundan sonra nişan ve düğün yapılır. İlimizde düğünler genelde Perşembe ve Cumartesi günleri başlar. Takip eden günlerde devam eder. Düğünlerde davul, zurna, tef, kemençe ve kaval çalınmaktadır.

Cenaze Törenleri

Cenazenin kaldırılmasını müteakiben üç gün taziye kurulur. Bu süre köylerde daha da uzar. Cenaze yakınları bu sürede işlerine gitmez. Başsağlığı vermek üzere çevreden gelenleri karşılarlar. Başsağlığı (Taziye) için cenaze evine gelenler, maddi durumlarına göre beraberlerinde çay şekeri, un, yağ gibi hediyeleri getirirler. Bu durum il merkezinde yapılmaktadır. Taziye için gelenler, Kur'an-ı Kerim'den bir sure veya Fatiha Suresini okur. Mevtaya rahmet ve mağfiret dilerler. Eve gelen misafirlere çay ve yemek verilir.

Sünnet

Dini bir vecibe olan sünnet, ailelerin maddi gücü nispetinde yapılan eğlence ile başlar. Önce sünnet olacak çocuk, arkadaşlarıyla birlikte araba ile şehirde gezdirilir. Sünnet giysileri giydirilir. Sünnet öncesinde evlerde mevlit okunur. Daha sonra davetlilere yemek ziyafeti verilir. Seçilen kirvenin kucağında çocuk sünnet edilir. Kirve, ömür boyu bir akraba gibi değer görür ve aileden sayılır.

ETKİNLİK TAKVİMİ

EL SANATLARI VE HEDİYELİK EŞYA

Geleneksel el sanatlarının en başında gelen tiftikten dokunan kumaşlar, nakışlar, el örgüleri, iğne oyaları, başlık, heybe, keçe ve çoraplar yöresel motiflerle bezelidir. Dokumacılık ve bakırcılık eskisi kadar yaygın olmamakla birlikte hala sürdürülmekte olan el sanatları arasındadır.

YÖRE MUTFAĞI

Et ve süt ürünleri temel besin kaynakları oluşturmaktadır. Batman’da Güneydoğu’ya has lezzetli yemeklerin her çeşidini tatmak mümkündür. Et yemekleri, içli köfteler, dolmalar, bumbar, çiğ köfte, hamur işleri ve yöreye özgü çorbalar, perde pilav il mutfağının başlıca yemekleri arasında yer alır. Dicle Nehri’nde yetişen tatlı su balığı şabotu denemenizi tavsiye ederiz. Ayrıca kırsal kesimlerde tiftik ve kıçıl denilen çamurdan yapılmış ocaklarda pişirilen tandır ekmeği ve taş ekmeği çok lezizdir.


Batman İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü    
Adres     : Yeni Kültür Merkezi Belde Mah. Barış Bulvarı No:129 BATMAN
Telefon  : (0488) 213 90 84
Faks      : (0488) 213 90 82
Mail       : iktm72@kultur.gov.tr

Web     : www.batmankulturturizm.gov.tr