Kozluk


Batman ilinin en büyük ilçesidir. Yüksek dağların etrafında kurulmuş tarihi bir ilçedir. Evliya Çelebi'nin yazdığına göre Kozluk halkı eğitimli, hoşgörülü ve cesur bir halkın torunlardır. Tarihi bir yerleşim birimi olan Kozluk'un eski adı Hazo'dur.

Kozluk'ta M.Ö. 8000 - 8600 yıllarına ait arkeolojik kalıntılar bulunmuş ve bu arkeolojik kalıntılar Diyarbakır arkeoloji müzesinde bulunmaktadır. İlçenin en eski yerleşim birimlerinden biri olan Kale mahallesinde ve civarında İbrahim Bey Cami, Hıdır Bey Cami ve Kozluk Kalesi gibi geçmişi günümüze taşıyan tarihi yapıtlar bulunmaktadır.

Kozluk kalesinde yaşayan insanlar içme sularını 10 km uzağındaki Kandil kalesinden, kanal vasıtasıyla temin ediyorlardı. Hoza Kalesi, eskiden Sasun Kalesi ve Kandil Kalesi'nin üçüncü saç ayağı olarak inşa edilmişti. Bu üç kale arasındaki koordinasyon sayesinde bölge yabancı güçler açısından işgal edilmesi oldukça güç ve zor olan bir alan haline gelmişti.

Tarihte Sasun İsyanı olarak da bilinen aslında Hazo İsyanı olan isyanın ardından 1938 yılında ilçe statüsüne getirilen Kozluk, ilk önce Siirt ardından da Batman'a bağlanmıştır. Bir stratejik konumu dolayısıyla ilçe halkı 1990'lara kadar çarşı olarak adlandırılan dağ yamacında yerleşimini sürdürmüştü. Bu tarihten sonra ise hem artan nüfus hem de toprak dolayısıyla Üçyol olarak adlandırılan ovaya yerleşmeye başlamıştır.

İlçede bulunan Angebire bölgesi hem ağaçlık hem de yeraltı su kaynağı dolayısıyla yazın iyi bir tatil bölgesidir. Ayrıca ilçede bulunan Halilen Köyü de Sarılık hastalığı için sürekli akan bir su bulunmaktadır ve her yıl hem bölgeden hem de bölge dışından insanlar şifa bulmak için köye gitmektedir.

İlçenin Kuzeyinden Psiyar Çayı akmakta batısında ise Güneydoğunun en büyük dağlarından biri olan Mereto Dağı bulunmaktadır. Yaklaşık 60 binlik bir nüfusa sahip olan Kozluk, Türkiye-İran karayolunun geçtiği güzergahta bulunur.

1990'ların ortasına kadar Kozluk güçlü aşiretlerin etki alanı içerisinde kalmış; bu tarihten sonra ise aşiret yapısı hızlı bir şekilde çözülmeye başlamıştır. Kozluk'ta hali hazırda iki tuğla fabrikası, iki halı saha, tam teşekküllü bir hastane, bir konferans salonu, bir aile çay bahçesi ve iki yatılı okul bulunmaktadır. Kozluk'a bağlı Ase denen köyün civarında ise bir baraj inşa edilmektedir. Bu baraj biterse ovadaki köylerde sulu tarım yapılacağından ilçenin ekonomisinin oldukça güçleneceği öngörülmektedir.

Kozluk dağ ile ovanın kesiştiği bir noktadadır. Kozluk'a bağlı köylerin yarısı ovalı diğer yarısı ise dağlı (çiyayi) denen nüfustan oluşmaktadır. Her iki kesim arasında çok önemli farklılıklar bulunmaktadır. Ovalılar daha uysal ve tarım ile uğraşır iken, şehirli dediğimiz kesimler ise genellikle sert bir mizaca ve kararlı, zora başvurmayı seven bir doğaya sahiptir. Kozluk Kalesi, Angebiresi, İbrahim Bey Camisi, Hıdır Bey Camisi ve dağlardan ovaya bakan manzarası ile Kozluk, görülmeye değer bir ilçedir. İlçede bulunan diğer tarihi eserler ise Hazzo Kalesi ve Rabat Kalesidir.

KOZLUK

Kürtçe İsmi

Hazo

Kaymakam

Orhan AKTÜRK

Belediye Başkanı

Mehmet Veysi IŞIK

Batman'a Uzaklık

60 km

Yüzölçümü

1.168 km2

Köy Sayısı

69

Bağlı Beldesi

Bekirhan

2015 Nüfusu

TOPLAM

60.691

Kadın

30.342

Erkek

30.349

Köy

37.022

Şehir

23.669

Bitkisel Üretim Alanı (hektar)

TOPLAM İŞLENEN

20.719

Ekilen

19.234

Nadas

313

Sebze Bahçesi

574

Bağ

385

Diğer Meyvelikler

213

Bitkisel Üretim (ton)

Buğday

58.975

Mısır

25.611

Kırmızı Mercimek

2.446

Karpuz

5.258

Üzüm

1.818

Domates

1.190

Kavun

1.010

Çilek

350

Hıyar

1.530

Hayvan Varlığı (adet)

Büyükbaş (Yerli+Sığır+Manda)

14.886

Küçükbaş (Koyun+Keçi)

122.000

Kanatlı (Tavuk+Hindi+Ördek+Kaz)

53.900

Arılı Kovan

3.642

Coğrafi Yapılar

Ceffan Göleti

Eğitim

Okul/Kurum Sayısı

160

Derslik Sayısı

865

Öğrenci Sayısı

19.900

Öğretmen Sayısı

1.096

Sağlık

Devlet Hastanesi

1

Aile Sağlığı Merkezi Sayısı

8

Hekim Sayısı

18

Tarihi-Turistik Yerler

Malabadi Köprüsü, Taşlıdere Kaplıcası, Bozikan Kalesi, Hazo Kalesi, Ayngebira Vadisi, İbrahim Bey Cami, Hızır Bey Cami, Kandil Kalesi, Rabat Kalesi, Hallan Çemi Höyüğü

Sanayi Tesisi

Baran-Grup Tekstil

Has Tuğla

Turna Tuğla

Eren Tuğla

Örnek Tuğla

BR Tekstil

Güven Tuğla

Menkas Hazır Beton

Açıklama

Şifalı kaplıca suları ve şabbot balığı ile ünlüdür.


Kozluk Kaymakamlığı
Adres   : Kale Mahallesi Hükümet Caddesi Kozluk / BATMAN

Telefon : (0488) 411 20 01
Web     : www.kozluk.gov.tr

Mail      : kozluk@icisleri.gov.tr

 

Kozluk Belediyesi

Adres   : Cumhuriyet Caddesi Kozluk / BATMAN

Telefon : (0488) 411 21 77
Web     : www.kozluk.bel.tr

Mail      : admin@kozluk.bel.tr