Bölgesel Yatırım Teşvik Uygulaması

Bölgesel Sınıflandırma

Yeni Yatırım Teşvik Programında Türkiye’deki tüm iller, Kalkınma Bakanlığı’nın 2011 yılında yapmış olduğu sosyo-ekonomik gelişmişlik endeksi çalışması çerçevesinde ekonomik ve sosyal gelişmişlik düzeylerine göre 6 farklı bölgeye ayrılmıştır. Bölgesel gelişmişlik düzeyine dayalı yatırım teşvik uygulamalarında, teşvik araçlarının sağladığı süre ve oran avantajları birinci bölgede en az, altıncı bölgede en fazla olacak şekilde kurgulanmıştır.


Bölgesel Teşvik Haritası

Yatırım Teşvik Programı kapsamındaki Bölgesel Yatırım Teşvik Uygulaması, bölgesel gelişmişlik düzeyine göre yapılan farklılaştırmaya dayalı olarak yatırımlara bulundukları ilin gelişmişlik düzeyine göre değişen oran ve sürelerde destekler sağlamaktadır. Bu uygulamada, destek miktarları bölgesel haritada tanımlanan altı bölgeye göre farklılık göstermektedir.


Bölgesel Teşvik Uygulaması, ekonomik ve sosyal gelişmişlik düzeyi bakımından sınıflandırılmış altı bölgede, bu bölgelerin potansiyelleri ve ekonomik ölçek büyüklükleri dikkate alınarak belirlenmiş belirli sektörlere yönelik bir destek sistemi getirmektedir. Bu sektörlere, yatırım teşvik araçları ile  sağlanacak yardım yoğunlukları bölgelerin ekonomik gelişmişlik düzeyine göre farklılaştırılmıştır. Örneğin, hem birinci bölgede hem de altıncı bölgede desteklenmesi öngörülen bir sektörde yapılacak olan aynı nitelikteki bir yatırım projesi, altıncı bölgede, Vergi İndirimi açısından daha yüksek bir yatırıma katkı oranı, Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği açısından daha uzun bir destek süresi,  Faiz Desteği için ise daha yüksek bir destek oranı ve tutarı almaya hak kazanacaktır. Bunların yanı sıra, yine 6. Bölgede diğer bölgelerdeki yatırım projeleri için uygulanmayan Sigorta Primi Desteği (İşçi Hissesi) ve Gelir Vergisi Stopajı Desteği de sağlanacaktır.


Bölgesel Teşvik Uygulaması kapsamında desteklenecek olan yatırımların bulundukları ildeki bir organize sanayi bölgesinde yapılması durumunda, Vergi İndirimi ve  Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği bakımından bir alt bölge destekleri uygulanacaktır.


Bölgesel Teşvik Uygulaması kapsamında vergi indirimi yoluyla sağlanan yatırıma katkı tutarının bir kısmının Birinci Bölge hariç olmak üzere, bölgelere göre değişen oranlarda yatırım tamamlanmadan önce ve firmanın varsa diğer faaliyetlerinden elde ettiği kazanca uygulanması mümkündür. Yatırımcı, yatırımın bulunduğu bölgeye göre aşağıdaki tabloda yer alan oranlardaki vergi indirimi desteğininin bir kısmını yatırım döneminde mevcut diğer tüm faaliyetlerinden elde ettiği kazançlar için kullanabilir. Örneğin dördüncü bölgede yapılan ve vergi indirimi teşvik aracından faydalanan bir yatırım için yatırıma katkı tutarının % 30’u yatırımın kısmen veya tamamen işletmeye geçmesinden önce yatırım döneminde yatırımcının tüm faaliyetlerinden elde ettiği kazançlar dikkate alınarak uygulanabilecektir.


Yeni Yatırım Teşvik Programı, yatırım kararlarını hızlandırmak üzere 31.12.2015 tarihine kadar başlanılan yatırım projeleri için Vergi İndirimi ve  Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği bakımından daha avantajlı oran ve süreler sağlamaktadır. Bu kapsamda, yatırıma başlanıldığının kabul edilebilmesi için, yatırımın başlangıç tarihinden sonra arazi-arsa, altyapı, bina-inşaat, makine ve teçhizat (avans ve ön ödemeler dahil) ile diğer yatırım harcamalarına yönelik olarak yatırım projesi için alınacak olan teşvik belgesinin ilk düzenlendiği tarihteki sabit yatırım tutarı esas alınmak üzere, sabit yatırım tutarının en az %10’u oranında harcama yapılması gerekmektedir. Sabit yatırım tutarı 50 milyon Türk Lirasının üzerindeki yatırımlar için bu tutar en az 5 milyon Türk Lirası’dır. Bu çerçevede, 01.01.2016 tarihinden itibaren başlanılan yatırımlar için Vergi İndirimi ve Sigorta Primi İşveren Hissesi Desteği aşağıdaki tabloda yer alan oran ve sürelerde uygulanacaktır.


2012/3305 SAYILI KARAR EKİ EK-2A

Bölgesel Teşvik Uygulaması kapsamında yatırım projelerinin desteklerden faydalanabilmesini teminen her bir il için sektörel ayrımda belirlenen asgari yatırım tutarını ve kapasitelerini sağlaması gerekmektedir.

Bölgesel Teşvik Uygulaması kapsamındaki desteklerden yararlanabilecek sektörlere ilişkin asgari yatırım tutarı ve/veya kapasiteleri, altı farklı bölge için “Bölgesel Teşvik Uygulaması Kapsamında Desteklerden Faydalanabilecek Sektörler ve Bölgeler İtibariyle Asgari Yatırım Tutarları veya Kapasiteleri” başlıklı tabloda yer almaktadır.

Tabloda, yatırıma ilişkin “sektör kodu” başlıklı sütunda, Bölgesel Yatırım Teşvik Uygulaması kapsamında desteklenecek sektörler numaralandırılmaktadır. “US-97 Kodu” başlıklı ikinci sütun ise yatırımın faaliyet alanını tanımlamak üzere kullanılan Ulusal Faaliyet ve Ürün Sınıflandırması sistemine göre kodunu ifade etmektedir.

ULUSAL FAALİYET VE ÜRÜN SINIFLAMASI - US 97

US-97, uluslararası alanda kullanılan mal, ürün ve ürün grubu sınıflamalarına geçişi sağlamak ve aynı zamanda, ulusal gereksinimlerimizin de karşılanabildiği bir sınıflama yapısı oluşturmak amacıyla TÜİK tarafından geliştirilmiştir.Sınıflamanın yapısı; genelden özele doğru bir nitelik taşımaktadır. Örneğin;


“2411.1.01.20 Argon” ürünü üretecek bir yatırımcı, “24 KİMYASAL MADDE VE ÜRÜNLERİN İMALATI”nın ve/veya “2411 ANA KİMYASAL MADDELERİN İMALATI (KİMYASAL GÜBRE VE AZOTLU BİLEŞİKLER HARİÇ)”in desteklendiği bir ilde bölgesel desteklerden yararlanabilecektir.

2012/3305 SAYILI KARAR EKİ EK-2B

“İllerin Bölgesel Desteklerden Yararlanabilecek Sektörlerine İlişkin Sektör Numaraları” başlıklı tabloda ise asgari yatırım tutarı ve/veya kapasitelerini sağlamak kaydıyla her bir ilde desteklenen sekörlerin ilk tablonun birinci sütununda belirtilen sektör kodları yer almaktadır.

“İllerin Bölgesel Desteklerden Yararlanabilecek Sektörlerine İlişkin Sektör Numaraları” başlıklı tabloda ise asgari yatırım tutarı ve/veya kapasitelerini sağlamak kaydıyla her bir ilde desteklenen sekörlerin ilk tablonun birinci sütununda belirtilen sektör kodları yer almaktadır.